Astro Centrum w Chełmcu: czy mieszkańcy dokładają do hotelu i kręgielni? Coraz głośniej o zmianie przeznaczenia budynku
Astro Centrum w Chełmcu od kilku lat jest jednym z najbardziej charakterystycznych budynków w gminie. Nowoczesna bryła przyciąga uwagę, a sam obiekt miał być symbolem rozwoju i miejscem, które połączy funkcje edukacyjne, turystyczne i rekreacyjne. Z czasem jednak coraz częściej pojawia się pytanie zadawane przez mieszkańców: czy ta inwestycja rzeczywiście na siebie zarabia, czy też wymaga dopłat z budżetu gminy?
Dyskusja ponownie rozgorzała po propozycji radnej Agaty Wyskiel, która zaproponowała, aby w przyszłości rozważyć zmianę funkcji budynku i przekształcić Astro Centrum w dom kultury z biblioteką, żłobkiem i przestrzenią edukacyjną dla mieszkańców.
Historia inwestycji. Astro Centrum za ponad 40 milionów złotych
Astro Centrum w Chełmcu powstawało etapami. Budynek został oddany do użytku w 2019 roku jako obserwatorium astronomiczne. Początkowo jednak obiekt nie był w pełni wykorzystany – część pomieszczeń pozostawała niewykończona lub nie miała określonej funkcji.
Łączny koszt budowy wyniósł około 30 milionów złotych. W kolejnych latach konieczne było jednak dokończenie inwestycji i zagospodarowanie kolejnych kondygnacji. Samo wykończenie i wprowadzenie nowych funkcji kosztowało około 11 milionów złotych.
Część tych środków pochodziła z rządowego wsparcia dla gmin górskich – gmina Chełmiec otrzymała około 8 milionów złotych dofinansowania, które pozwoliło uruchomić nowe funkcje obiektu.
Dzięki temu w Astro Centrum powstały m.in.:
- hotel,
- restauracja,
- kręgielnia,
- część rekreacyjna,
- sale konferencyjne i wystawiennicze,
- obserwatorium astronomiczne.
Obiekt zaczął być promowany jako kompleks turystyczno-rozrywkowy oraz miejsce wydarzeń gminnych.
Hotel Orion i część komercyjna obiektu
Jednym z najważniejszych elementów działalności Astro Centrum jest hotel Orion. Obiekt oferuje około 20 pokoi noclegowych, a ceny noclegów – według dostępnych ofert – zaczynają się od około 230 zł za pokój, natomiast apartamenty mogą kosztować nawet 400–450 zł za noc.
Częścią komercyjną obiektu zarządza spółka Kopalnia Surowców Skalnych Klęczany, która należy do gminy Chełmiec.
Dla mieszkańców oznacza to jedno – choć działalność hotelowa prowadzona jest przez spółkę, to majątek pozostaje własnością gminy, a więc pośrednio wszystkich mieszkańców.
Czy Astro Centrum zarabia na siebie?
Największe emocje budzi dziś pytanie o rentowność inwestycji.
Pełny i szczegółowy bilans przychodów i kosztów Astro Centrum nie jest szeroko publikowany w formie jednego zestawienia. W przestrzeni publicznej pojawiły się jednak ważne sygnały dotyczące finansów obiektu. W jednym z wywiadów wójt gminy Chełmiec poinformował, że Astro Centrum przynosi ponad milion złotych straty rocznie. Jeśli ta informacja odnosi się do całego obiektu, oznaczałoby to, że jego utrzymanie wymaga dopłat z budżetu gminy. Jednocześnie pojawiła się informacja, że sam hotel Orion zaczął generować pierwsze zyski.
Te dwa komunikaty nie muszą się wykluczać. Możliwy jest scenariusz, w którym:
- hotel przynosi dochody,
- ale utrzymanie całego dużego budynku generuje znacznie wyższe koszty.
Do wydatków należą m.in.:
- ogrzewanie i energia,
- utrzymanie budynku,
- obsługa techniczna,
- ochrona i sprzątanie,
- serwis instalacji,
- utrzymanie części wspólnych.
Dlatego nawet jeśli hotel funkcjonuje dobrze, całość obiektu nie musi być rentowna.
Czy mieszkańcy dopłacają do Astro Centrum?
Najbardziej bezpośrednia odpowiedź wynika z publicznych wypowiedzi władz gminy.
Jeżeli rzeczywiście cały obiekt generuje ponad milion złotych straty rocznie, oznacza to, że różnica ta musi zostać pokryta ze środków publicznych.
Dla porównania – budżet gminy Chełmiec za 2024 rok zakończył się nadwyżką około 1,47 mln zł, a zadłużenie wynosiło około 6,8 mln zł.
W takim kontekście roczna strata rzędu miliona złotych jest znaczącą kwotą dla finansów samorządu.
Pomysł zmiany funkcji Astro Centrum
Właśnie dlatego pojawiła się propozycja zmiany przeznaczenia obiektu. Radna Agata Wyskiel zaproponowała, aby w przyszłości rozważyć przekształcenie Astro Centrum w nowoczesny dom kultury.
Według tej koncepcji w budynku mogłyby powstać m.in.:
- żłobek i przedszkole,
- biblioteka gminna,
- przestrzeń dla Gminnego Ośrodka Kultury,
- sale warsztatowe i edukacyjne,
- miejsca spotkań dla młodzieży i seniorów.
Zwolennicy tego pomysłu podkreślają, że majątek gminy powinien służyć przede wszystkim mieszkańcom, a nie głównie działalności komercyjnej.
Czy przebudowa byłaby łatwa?
Nie wszyscy są jednak przekonani, że taka zmiana byłaby prosta. Budynek Astro Centrum posiada bowiem typowy układ hotelowy – wiele niewielkich pokoi z łazienkami i długie korytarze. Przekształcenie takiej przestrzeni w duże sale edukacyjne czy kulturalne mogłoby oznaczać:
- wyburzenia ścian,
- przebudowę instalacji sanitarnych,
- zmiany w układzie komunikacji,
- kosztowne prace budowlane.
Dlatego część ekspertów wskazuje, że najpierw potrzebna jest rzetelna analiza kosztów, zanim zapadną decyzje o zmianie funkcji budynku.
Co dalej z Astro Centrum w Chełmcu?
Astro Centrum jest dziś jednym z najdroższych obiektów publicznych w gminie Chełmiec. Z jednej strony pełni funkcję hotelową i rekreacyjną, z drugiej jest miejscem wydarzeń samorządowych i kulturalnych.
Dyskusja o jego przyszłości dopiero się zaczyna.
Najważniejsze pytania, które zadają mieszkańcy, pozostają jednak proste:
- czy obiekt zarabia na siebie,
- czy gmina musi do niego dopłacać,
- i czy obecny model wykorzystania jest najlepszy dla społeczności.
Jedno jest pewne – zanim zapadną decyzje o ewentualnej przebudowie lub zmianie funkcji Astro Centrum, mieszkańcy będą oczekiwać jasnych danych finansowych i rzetelnej analizy ekonomicznej.
(red. Anna Mikulec | a.mikulec@chelmiec.info.pl)
